Opis
Sprawowanie władzy w jednostkach samorządu terytorialnego w Polsce zasadza się na mechanizmach wyborczych, w wyniku których osobami imiennie wybranymi przez wyborców obsadzone zostają organy stanowiące tych jednostek, a w gminie także organ wykonawczy. Uzyskanie w procedurze wyborczej mandatu radnego gwarantuje udział w sprawowaniu władzy publicznej i wiąże się z możliwością realizowania uprawnień przysługujących tylko radnym. Równocześnie oznacza konieczność respektowania przepisów, które nakładają na radnych określone obowiązki,
ustanawiają zakazy lub ograniczają wolności i prawa, w tym wolności i prawa o charakterze konstytucyjnym. W tym ostatnim przypadku można wskazać w szczególności konstytucyjną wolność działalności gospodarczej, wolność podejmowania
zatrudnienia, wolność przemieszczania się i osiedlania czy prawo do prywatności. Jeśli radny narusza obowiązujące w tym obszarze przepisy, musi liczyć się z sankcją w postaci utraty mandatu, ponieważ – jak wielokrotnie podkreślał w swoim orzecznictwie Trybunał Konstytucyjny (TK) – sprawowanie mandatu przedstawicielskiego jest dobrowolną służbą publiczną, z którą mogą wiązać się dodatkowe obciążenia lub obowiązki. Obejmując funkcję publiczną, jednostka (człowiek) zyskuje określone, związane z nią uprawnienia, ale jednocześnie godzi się na utratę lub ograniczenie innych.
[frg. wstępu]




